English  
 يكم تا هفتم ارديبهشت ماه هفته سلامت گرامي باد/يك عمر سلامت با خود مراقبتي
   


لطفاً به فارسي جستجو كنيد.

سرطان »» پستان

سرطان پستان
مركز تحقيقات سرطان انستيتو كانسر

سرطان پستان يكي از مهمترين وشايع‏ترين بيماري‏ها در زنان است و دانستن اطلاعات اساسي در اين زمينه براي هر زني اگرچه دچار اين بيماري نيز نباشد به دليل شايع بودن و مهم‏بودن بيماري لازم است. قابل ذكر است كه بيشتر توده‏هاي پستان سرطاني نيستند و درمان سرطان پستان هميشه به برداشتن پستان منتهي نمي‏شود و در مراحل اوليه بيماري با درمان‏هاي جديد شانس بهبودي واقعي وجود دارد. سرطان پستان شايع‏ترين علت مرگ زنان در محدوده سني 35تا55 سالگي را تشكيل مي‏دهد. در هر سال يك تا دو مورد سرطان پستان در هر1000 زن به طور جديد تشخيص داده مي‏شود.
 نسج پستان در مجاورت عضلات اطراف پستان قرار دارد شناخت سيستم لنفاوي پستان از لحاظ تشخيصي و درماني حائز اهميت مي‏باشد. تومورهاي پستان مي‏توانند از طريق سيستم لنفاوي گسترش يافته و به تمام بدن راه يابند و درحقيقت سيستم لنفاوي
راهي براي ارتباط لنف با عروق مي‏باشد خون‏رساني به قسمت‏هاي داخلي و مركزي پستان توسط شاخه‏هاي شرياني انجام مي‏شود پستان داراي سيستم عصب دهي نيز مي‏باشد.
علائم بيماري‏هاي پستان:
شايع‏ترين علامت و شكايت‏هاي بيماري پستان كه يك زن را به مشاوره پزشكي ارجاع مي‏دهد احساس توده درپستان، ترشح با خونريزي ازنوك پستان و درد پستان مي‏باشد و در صورت مشاهده اين علائم وتغييرات بايد به پزشك مراجعه نمود اگر چه خيلي از
اين موارد سرطاني نخواهد بود.
علائمي كه ممكن است درسرطان پستان ظاهرشوند:
•توده در پستان( شايع‏ترين علامت)
•تغيير در اندازه يا شكل پستان
•به داخل كشيده شدن يا برگشتن نوك پستان‏ها
•قرمزي وجوش در اطراف نوك پستان
•خون‏ريزي يا ترشح از نوك پستان
•كشيده شدن پوست پستان
•تورم و احساس توده در زير بغل
•وريدهايي واضح روي پستان
•زخم پوست پستان
•علائم تومورهاي ثانوي در جاهاي ديگر
•تورم بازو
•درد
شايع‏ترين مسائل پستاني در زنان ، بيماري‏هاي خوش خيم پستان مي باشد:
طبقه‏بندي بيماري‏هاي خوش‏خيم پستان:
1-آنومالي‏هاي تكامل طبيعي و برگشت آنها
2- درد، پستانهاي توده‏اي
3- توده خوش‏خيم غدد شيري
4- پستان (فيبروآدنوم)
5- كيست‏ها
6- اكتازي داكت ( ترشح مايع زرد و چسبناك)
7- هايپرپلازي اين تليال (رشد زياد سلول‏هاي پستان)
8- تومورهاي خوش‏خيم ديگر
9- ليپوم (تومور چربي)
10- پاپيلوم داكت ( ترشح مايع زردوخون)
11- التهاب‏ها وعفونت‏ها
12- تومورها
13- اوريون
14- شيردهي
15- كالاكتوسل (نوعي كيست در بارداري)
16- نكروز چربي
17- بيماري‏هاي مادرزادي
18- نوك پستان‏هاي فرورفته
19- پستان‏هاي اضافي، نوك‏هاي اضافي پستان
20 – بيماري‏هاي غيرپستاني
21- مشكلات پوستي وكيست‏هاي سباسه
22- بيماري‏ها واختلالات قفسه سينه
علت وعوامل ايجاد:
تحقيق در زمينه علل سرطان پستان مهم مي‏باشد زيرا با يافتن آنها هم درمان و هم پيشگيري ممكن مي‏گردد كه منجر به شناسايي زنان در معرض خطر و استراتژي‏هاي پيشگيري وغربالگري براي كشف زودرس بيماري مي‏گردد و نتايج بدست آمده قادر است
تغيير در فاكتوري‏هاي محيطي كه مسئول ايجاد بيماري شناخته شده‏اند بدهد و تحولي در نوع زندگي زنان ايجاد شود كه كاهش ريسك ابتلا به بيماري را در آنان باعث ميشود.
فاكتورهاي خطر:
1- سابقه سرطان پستان در سمت مقابل
2- سابقه خانوادگي سرطان پستان (بستگان درجه يك)
3- نولي پاريته (نداشتن زايمان)
4- يائسگي بعد از 55 سالگي
5- بالا بودن سن (سن بالاتر از 35 سال)
6- اختلاف جغرافيايي ( جهان غرب)
7- اثرات هورموني
8- سرطان‏هاي ديگر
9- رژيم غذايي ( چربي و گوشت)
10- چاقي
11- الكل
12- بيماريهاي خوش‏خيم پستان
13- ويروس‏ها
14- تابش اشعه يونيزان
15- نوع بافت پستاني
16- شخصيت ( مضطرب)
17- مصرف استروژن ( داروهاي استروژني)
18- منارك زودرس ( شروع قاعدگي زودتر از موعد)
19- اولين حاملگي بعد از 25 سالگي
 
كشف اوليه و زودرس سرطان پستان:
توموري كه باسايز كوچك تشخيص داده مي‏شود بيشتر قابل درمان است و شانس بقاي عمر را بالا مي‏برد. زنان بايد هرگونه علائم جديد كه در پستانهايشان مشاهده مي‏كنند در اسرع وقت به پزشك گزارش نمايند.
پيشگيري:
به استفاده از معيارهايي كه بتوان فاكتورهاي خطر شناخته شده در توسعه و پيشرفت يك بيماري را تغيير داد پيشگيري اوليه اطلاق مي‏گردد. يك شيوه برتر، سعي در پيشگيري از تكامل بيماري است كه پيشگيري ثانويه ناميده مي‏شود. پيشگيري ثانويه
در مورد سرطان پستان عبارت است از غربالگري پستان به منظور كشف و درمان سرطان در اسرع وقت تا خطر انتشار بيماري و مرگ را كاهش دهد.

غربالگري :
غربالگري به اين معني است كه درجمعيت زنان سالم، حتي قبل از آن كه هرنوع علائمي درپستان تظاهر كند بتوان با انجام آزمايشات و معاينه، تغييرات غير طبيعي را كشف نمود و تصميمات لازم را جهت درمان بكار گرفت. روش‏هاي غربالگري
عبارتند از :
1-ماموگرافي سالانه درزنان 40 ساله ومسن‏تر
2-معاينه پستان‏ها توسط زنان به صورت ماهيانه ازسن 20سالگي (بهترين زمان معاينه پس از قاعدگي و پيش از تخمك‏گذاري است يعني بين پاك شدن  از خونريزي تا14 روز مانده به قاعدگي بعد)
3-معاينه باليني پستان توسط پزشك در زنان 20 تا40 ساله، هرسه سال و در زنان مسن‏تر از 40 سال ، هرسال
انواع روش‏هاي درمان:
درمان‏هاي متفاوتي براي سرطان پستان وجود دارد:
- جراحي
- پرتو درماني
- درمان كمكي (هورمون درماني- شيمي درماني)
1- جراحي:
•جراحي محافظتي پستان:
درمان قطعي پس از صحبت كردن بيمار با پزشك و در نظر گرفتن يك سري از فاكتورها مثل اندازه توده نسبت به اندازة پستان، محل تومور، مرحله و درجة تومور و تمايل بيمار در پذيرفتن درمانهاي اضافي به همراه جراحي مشخص مي‏گردد.
اغلب تومورهاي كوچك كه طي برداشتن قسمتي از بافت پستان خارج مي‏شوند اثر قابل توجهي روي ظاهر پستان نمي‏گذارند و جاي برش پوستي بر پوست جزئي خواهد بود اما در مورد تومورهاي بزرگ بخصوص اگر يك قسمت كامل پستان، برداشته شود
ممكن است از دست دادن واضح بافت پستان نمايان شود.
برداشتن پستان (ماستكتومي):
ماستكتومي به خارج كردن كامل بافت پستان كه در برگيرندة پوست روي پستان همراه با نوك پستان و آرئول (هالة اطراف پستان) نيز مي‏باشد، اطلاق مي‏گردد.
   تنها در ماستكتومي زير پوستي مي‏باشد كه پوست پستان بدون عيب و به صورت دست نخورده روي پستان در حالي كه بافت پستان خارج مي‏شود مي‏ماند.
1-ماستكتومي ساده يا كامل: اين عمل شامل برداشتن تمام نسج پستان كه به طرف زير بازو كشيده مي‏شود و نوك پستان و هاله و پوست اطراف آن مي‏باشد.
2-ماستكتومي نسبتاً وسيع: علاوه بر بافت هاي پستان كه در جريان ماستكتومي ساده برداشته مي‏شوند يكي از عضلات جدار قفسة سينه و قسمت‏هاي كوچك و بزرگ عضلاتي كه از زير بغل مي‏گذرند و از دنده‏ها به سمت لبة شانه كشيده مي‏شوند،
برداشته مي‏شوند.
3-ماستكتومي كاملاً وسيع: علاوه بر ماستكتومي نسبتاً وسيع غدد لنفاوي نيز برداشته مي‏شود.

•برداشتن غدد لنفاوي:
در حال حاضر عقيده بر اين است كه درگيري غدد لنفاوي (يعني درنمونه برداري از غدد سلول سرطاني مشاهده شود) علامتي بر گسترش بيماري در سراسر بدن مي باشد. برداشتن جراحي ممكن است كه براي بهبود علائم و تسكين آن مفيد باشد اما
الزاماً اثري در جهت افزايش بهبودي و درمان ندارد.
2-اشعه درماني (پرتو درماني)
پرتو درماني يا درمان تشعشي اغلب پس از جراحي براي سرطان پستان جهت از بين بردن موضعي سلول‏هاي سرطاني بكار مي‏رود كه طي آن اشعه به ناحيه اي از پستان تابيده مي‏شود و باعث كاهش خطر عود مي‏شود.
3-درمان كمكي
هدف از اين درمان انهدام سلول‏هاي سرطاني است كه از پستان خارج و در نقاط ديگر بدن انتشار يافته‏اند و هدف از درمان كاهش خطر رشد ثانويه در ساير نقاط بدن مي‏باشد كه به دو روش صورت مي‏گيرد.
•هورمون درماني
•شيمي درماني
شيمي درماني: از داروهاي ضد سرطان شيمي درماني به منظور پيدا كردن و از بين بردن سلول‏هاي سرطاني در سرتاسر بدن استفاده مي شود. اين داروها اغلب پس از جراحي سرطان در افراد پرخطر كه احتمال انتشار سلول‏هاي سرطاني به خارج
از پستان قبل و بعد از تشخيص تومور مي‏رود به كار برده مي‏شود. درمان بيشتر در زنان قبل از يائسگي به كار مي‏رود بخصوص كساني‏كه تومور مهاجم و يا غدد گرفتار در زير بغل دارند.
4- تخريب تخمدان‏ها:
تخريب تخمدانها باعث افزايش بقاي عمر در 30% موارد و كاهش عود بيماري در 35% موارد مي‏شود.
روش‏هاي درمان سرطان پستان منتشر شده (متاستاتيك)
مواردي كه هورمون درماني به كار مي‏رود:
1-بيماري مثبت از لحاظ گيرنده استروژن
2-متاستاز به غدد لنفاوي، پوست، استخوان
3-بيش از 2 سال از پايان درمان كمكي گذشته باشد.
4-پيشرفت بيماري بعد از مصرف داروهاي رده اول و دوم شيمي درماني
انهدام تخمدان در زنان قبل از يائسگي با تاموكسيفن و در زنان يائسه با داروهاي ديگر شيمي درماني انجام مي‏شود.

اثرات جانبي روش هاي درمان:
•اثرات جانبي جراحي‏هاي سرطان پوستان:
 معمولاً متعاقب جراحي مشكلات و عوارضي دراطراف ناحية برش جراحي شامل كوفتگي، عفونت زخم، تورم و عدم بهبود سريع اسكار مشاهده مي‏شود. اگر بيمار حوالي زمان جراحي تحت شيمي درماني قرار بگيرد معمولاً عفونت زخم تا چندين هفته
به طول مي‏كشد.
در تمام اشكال ماستكتومي درجاتي از ضعف حركات شانه وجود دارد كه پس از عمل جراحي با ورزش بهبود مي‏يابد. تورم بازو در اثر تجمع مايع لنف جائي كه غدد لنفاوي و عروق لنفاوي برداشته مي شوند با دچار ضايعه مي شوند مي‏تواند درد زيادي
ايجاد كند و نياز به درمان دارد (اين موارد كمتر شايع هستند). گاهي اوقات اختلالاتي در اعصاب دو عضله زير بازو در جريان جراحي وسيع ايجاد مي‏شود كه منجر به عدم تعادل و پرش شانه مي‏شود.(اين موارد نادر است)
 
• اثرات جانبي پرتو درماني:
1-نياز به مراجعات منظم و مكرر به بيمارستان خسارتي براي بيمار محسوب مي‏شود و ناراحتي كه متعاقب اين روند حاصل مي‏شود منجر به خستگي مفرط بيمار مي‏گردد.
2-احساس بيماري و حالت تهوع
3-حساسيت پوستي
4-تيرگي پوست و خارش وسوزش
5- سرفه‏هاي خشك و تنگي نفس
پيشگيري از اين عارضه: اغلب ايده خوبيست  كه براي اين بيماران پس از برگشت از بيمارستان استراحتي ترتيب داده شود تا حتي‏الامكان از حالت دستپاچگي و خستگي آنها ممانعت به عمل آيد.
اثرات جانبي شيمي درماني:
ممكن است بعضي از داروها به سلول‏هاي سالم بدن نيز صدمه بزنند پس بايد. پس از هر دوره درمان فرصتي جهت بازگشت به حالت طبيعي به شخص داده شود كه معمولاً اين زمان در نظرگرفته ميشود.
يك آزمايش خون قبل از هر دوره درمان جهت كنترل سطوح سلولهاي سفيد خون انجام مي شود، تا مقاومت بدن در مقابل عفونت تعيين شود و تحت تاثير آن قرار نگرفته باشد.
عوارض جانبي ديگر: خستگي ،تهوع، ريزش موي سر، زخم‏هاي دهاني ،بي‏اشتهايي، اسهال و با تركيبي از اينها، توقف قاعدگي ، نازايي
پيشگيري: شستشوي دهان، ضد استفراغ ، كلاه گيس
درمان شيمي درماني باعث 28% كاهش عود و16% كاهش ميزان مرگ ساليانه مي‏شود.

 
   

روابط عمومي دانشگاه علوم پزشكي تهران